Cơ quan công tố Đài Loan truy tố 9 người với cáo buộc lợi dụng mạng lưới doanh nghiệp công nghệ để đưa máy chủ AI trang bị chip Nvidia vào Trung Quốc đại lục trái quy định.
Theo cáo trạng công bố ngày 24/8, 8 bị cáo bị cáo buộc liên quan hành vi vi phạm lòng tin và làm giả hồ sơ, trong khi người còn lại bị điều tra về hành vi chiếm dụng tiền của một doanh nghiệp có liên quan.
Đáng chú ý, một số bị cáo từng làm việc cho Nvidia và Supermicro, hãng chuyên phát triển máy chủ hiệu năng cao, bo mạch chủ và hệ thống lưu trữ.
Khai báo sai để mua 130 máy chủ AI
Theo cơ quan công tố, hai người trong nhóm bị cáo đã cung cấp thông tin không trung thực nhằm mua 130 máy chủ AI từ Supermicro.
Hồ sơ mua hàng được khai rằng thiết bị sẽ được sử dụng tại một cơ sở ở Đài Loan, không bán hoặc chuyển cho các tổ chức nằm trong diện bị Mỹ hạn chế xuất khẩu.
Tuy nhiên, điều tra cho thấy kế hoạch thực tế khác với thông tin khai báo.
Một nhân viên Supermicro bị cáo buộc làm lộ quy trình kiểm duyệt nội bộ của công ty, đồng thời nhờ nhân viên Nvidia hỗ trợ hạn ngạch máy chủ. Việc này giúp đơn hàng được thông qua thuận lợi hơn.
Sau đó, 74 máy chủ được vận chuyển qua nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ trước khi đến Trung Quốc.
Tuyến vận chuyển được xác định đi qua Hong Kong, Nhật Bản và Indonesia.
56 máy chủ còn lại chưa kịp rời khỏi khu vực. Hải quan Đài Loan đã chặn số thiết bị này khi chúng chuẩn bị được đưa sang Nhật Bản.
Các công tố viên cho rằng những người liên quan hiểu rõ quy định kiểm soát xuất khẩu nhưng vẫn thực hiện hành vi vì lợi nhuận.

Nvidia và Supermicro không bị truy tố
Supermicro khẳng định công ty không phải đối tượng của cuộc điều tra và không bị cáo buộc sai phạm.
Doanh nghiệp cho biết đã tiến hành rà soát nội bộ và xác nhận nhân viên liên quan hành động thiện chí, tuân thủ quy trình.
Nvidia cũng cho biết nhân viên công ty có trách nhiệm tuân thủ luật pháp và quy định xuất khẩu hiện hành. Hãng đang phối hợp với cơ quan chức năng Đài Loan để làm rõ các cáo buộc.
Vụ việc vì vậy tập trung vào hành vi của những cá nhân bị cáo buộc lợi dụng vị trí và quy trình doanh nghiệp, thay vì cáo buộc trực tiếp Nvidia hay Supermicro tổ chức hoạt động xuất khẩu trái phép.
Điều tra mở rộng từ 3 lên 9 người
Cuộc điều tra bắt đầu từ tháng 5 và được đẩy mạnh trong tháng tiếp theo bởi công tố viên tại thành phố Cơ Long.
Ban đầu, nhà chức trách chỉ xác định 3 người bị nghi vận chuyển máy chủ AI sử dụng chip Nvidia sang Trung Quốc.
Khi mở rộng điều tra, số người bị cáo buộc tăng lên 9.
Vụ án cho thấy hoạt động kiểm soát dòng chip và thiết bị AI tiên tiến đang ngày càng phức tạp. Khi Mỹ và các nước đồng minh siết xuất khẩu công nghệ hiệu năng cao sang những thị trường bị hạn chế, các tuyến vận chuyển trung gian qua nhiều quốc gia có nguy cơ trở thành mắt xích giúp né kiểm soát.
Đây cũng là lý do máy chủ AI, chip tăng tốc và hệ thống điện toán hiệu năng cao đang trở thành vấn đề an ninh công nghệ quốc tế.
Áp lực kiểm soát chip AI ngày càng lớn
Chip AI hiệu năng cao đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng trung tâm dữ liệu, huấn luyện mô hình trí tuệ nhân tạo và phát triển hệ thống điện toán quy mô lớn.
Việc kiểm soát không chỉ tập trung vào bản thân chip mà còn mở rộng sang máy chủ và các hệ thống được tích hợp chip AI.
Tháng 3, Supermicro cho biết đồng sáng lập Yih-Shyan “Wally” Liaw rời hội đồng quản trị sau khi bị truy tố trong một vụ án khác liên quan cáo buộc buôn lậu chip Nvidia.
Đến tháng 4, Supermicro khởi động cuộc điều tra độc lập liên quan cáo trạng đối với hai cựu nhân viên và một nhà thầu.
Vụ án mới tại Đài Loan tiếp tục cho thấy một điểm yếu đáng chú ý trong chuỗi cung ứng AI: thiết bị có thể không được vận chuyển trực tiếp từ nơi sản xuất đến thị trường bị hạn chế, mà đi qua nhiều công ty, quốc gia và vùng lãnh thổ trước khi đến điểm cuối.
Khi nhu cầu chip AI tiếp tục tăng mạnh, việc kiểm soát nguồn gốc, người mua cuối và mục đích sử dụng của từng hệ thống sẽ trở thành bài toán ngày càng quan trọng đối với các hãng công nghệ.

Việt Nam mở hội tại Mỹ Đình sau kỳ tích bảo vệ ngôi vương ASEAN Cup
Google đang có thứ ChatGPT và Claude khó sao chép: AI không chỉ trả lời, mà còn làm việc thay người dùng